Dlaczego nie da się uczesać włochatej piłki? – WebDocKids

Dlaczego nie da się uczesać włochatej piłki?

Czy da się uczesać piłkę tak, żeby wszystkie włoski leżały płasko i gładko? 🤔 Tu Piks – sprawdźmy to razem! Wydaje się, że wystarczy cierpliwość i dobry grzebień, ale matematycy mają na ten temat coś bardzo ciekawego do powiedzenia.

Twierdzenie o włochatej kuli

Wyobraź sobie piłkę całą pokrytą krótkimi włoskami, jak futerkiem. Chcesz je uczesać tak, żeby każdy włosek leżał płasko, a sąsiednie włoski układały się w tę samą stronę. Bez przedziałków (miejsc, gdzie włosy rozchodzą się na dwie strony) i bez łysych plamek.

Matematycy udowodnili, że to niemożliwe. Zawsze zostanie choć jedno miejsce, gdzie włoski sterczą do góry albo kręcą się w wir 🌀, trochę jak włosy na czubku głowy. To odkrycie nazywa się twierdzeniem o włochatej kuli. W niektórych krajach Europy mówi się na nie twierdzenie o jeżu.

Pierwszy opisał to francuski matematyk Henri Poincaré pod koniec XIX wieku. Dowód (czyli sprawdzenie, które nie zostawia żadnych wątpliwości) przedstawił w 1912 roku holenderski matematyk Luitzen Brouwer, czyli ponad 110 lat temu. Twierdzenie działa też dla kostki albo pluszaka bez dziur. Za to oponkę z dziurką w środku da się uczesać gładko!

Czy wiesz, co to ma wspólnego z wiatrem?

Nasza Ziemia jest prawie jak wielka piłka 🌍. Wyobraź sobie, że w każdym miejscu rysujemy strzałkę, która pokazuje, w którą stronę wieje wiatr. Te strzałki są jak włoski na piłce!

Z twierdzenia wynika, że w każdej chwili jest na Ziemi choć jedno miejsce, gdzie wiatr nie wieje wzdłuż powierzchni. Może to być środek wiru powietrza, na przykład oko cyklonu, albo miejsce, gdzie powietrze unosi się prosto do góry. Matematyka nie mówi, gdzie ono jest, ale daje pewność, że istnieje.

Zadanie od Piksa

Weź pomarańczę albo mandarynkę i flamaster 🍊. Narysuj na skórce małą strzałkę, a obok kolejne, tak żeby każda wskazywała prawie w tę samą stronę co jej sąsiadki. Spróbuj pokryć strzałkami całą skórkę bez miejsca, w którym strzałki się zderzają, rozchodzą albo kręcą w kółko. Sprawdź, gdzie pojawił się Twój „sterczący kosmyk”!

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *